Kategori: Makaleler

Sagittal Çap Nedir? Bir gün Kayseri’deki bir kafede, kahvemi yudumlarken, bir arkadaşım bana şaşkın bir şekilde bakıp “Sagittal çap nedir?” diye sormuştu. O an, aklımda “Bunu nasıl anlatırım?” sorusu dönüp durdu. Çünkü, bir yandan tıp ve biyoloji gibi alanlarla uğraşan biri değildim, bir yandan da kelime anlamını öğrendiğimde bile, “Bu kadar mı basit, neden hiç düşünmemişim?” diye kendime şaşırmıştım. Sagittal çap, basitçe vücudun ön yüzüyle arka yüzü arasındaki mesafeyi ifade eder. Ama gelin, bu kelimenin ne kadar önemli olduğunu, bir günlük tutma alışkanlığım ve küçük bir deneyimle anlatmaya çalışayım. İlk Karşılaşma: Meraklı Bir Soru O gün, arkadaşımın “Sagittal çap nedir?”…

Türkiye’nin Aktif Askeri Sayısı ve Ekonomik Perspektif: Kaynakların Kıtlığı ve Seçimlerin Sonuçları Ekonomiye dair derinlemesine bir analiz yaparken sıklıkla karşılaştığımız temel bir sorudur: Kaynaklar kıttır, bu nedenle her karar bir fırsat maliyeti taşır. Türkiye’nin aktif asker sayısını düşündüğümüzde, bu sayının ekonomiye etkilerini sadece güvenlik perspektifinden değil, aynı zamanda mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektifinden de ele almak gereklidir. Bugün, Türkiye’nin savunma harcamaları, ordunun büyüklüğü ve bunun ekonomiye olan yansımaları üzerine bir inceleme yapacağız. Türkiye, hem coğrafi konumu hem de tarihsel mirası itibarıyla, bölgesel güvenlik meselelerine oldukça duyarlı bir ülke. Ancak, bir ülkenin askeri gücünü arttırması, yalnızca askeri harcamalarla sınırlı değildir;…

Kar Taneleri Ne Anlatıyor? Farklı Yaklaşımlar ve İçsel Tartışmalar Giriş: Bir Kar Tanesinin Derinliği Konya’nın soğuk kış sabahlarından birinde, pencereyi açıp dışarıya bakıyorum. Kar taneleri havada süzüle süzüle yere düşerken, aklıma bir soru geliyor: Kar taneleri ne anlatıyor? İçimdeki mühendis hemen devreye giriyor: “Bunlar, doğanın fiziksel yasalarına uygun bir şekilde oluşan kristaller. Her biri, su buharının soğuyup donarak şekil almasıyla ortaya çıkıyor.” Ama içimdeki insan tarafım buna pek ikna olmuyor; “Peki ya bu kar taneleri, sadece fiziksel bir olay mı? Onlar bana bir şeyler söylemiyor mu?” diye soruyor. İşte tam bu noktada, bilimsel ve insani bakış açıları arasında bir köprü…

Her Nerede Bitişik Yazılır? Bir Kelime, Bir Hayal Kırıklığı Kayseri’nin o serin akşamlarında, kalemi kağıda bastırırken içimden bir düşünce geçiyor: “Her nerede bitişik yazılır mı?” Hani, bu kadar küçük bir dil kuralı, neden beni bu kadar etkiliyor? Ama işte böyle, bazı şeylerin zihninizde yankı yapması bir anlık olabilirken, bazen de büyük anlamlar taşır. Bugün, “her nerede”nin nasıl doğru yazılacağına dair yaşadığım küçük ama derin bir hayal kırıklığını paylaşmak istiyorum. Bunu düşündükçe, yazı ve dilin nasıl bir güç taşıdığını daha çok hissediyorum. Belki de tüm bu karmaşa, dilin hayata nasıl bir yansıma yaptığına dair bir farkındalık yaratır. Bir Öğleden Sonra: Kayseri’nin…

İnsan davranışlarını anlamak, bir yandan hayatta kalma içgüdülerinin, diğer yandan toplumların sosyal yapılarının bir ürünü gibi görünür. Ama bazen, duygusal ve bilişsel süreçlerin karmaşıklığı içinde kayboluruz. Sonuçta, hepimiz bir şekilde bu dünyada iletişim kurar, etkileşimde bulunur ve işlerimizi sürdürürken çeşitli duygusal engellerle karşılaşırız. Bu engellerden biri de anksiyetedir. Peki, anksiyete iş hayatını nasıl etkiler? Bu soruyu, psikolojik bir mercekten, bireylerin içsel dünyasında neler döndüğünü anlamaya çalışarak incelemek istiyorum. Anksiyete iş hayatını etkiler mi? Bir psikolojik inceleme Anksiyete, günümüzde sadece kişisel yaşamı değil, iş hayatını da derinden etkileyebilen bir durum olarak karşımıza çıkıyor. Birçok insan, özellikle yüksek iş yükü, beklentiler ve…

İnsan Düşünen Bir Varlıktır Ne Demek? Kültürlerarası Bir Bakış Dünya üzerinde var olan binlerce kültürün her biri, insanın “düşünen bir varlık” olma durumunu farklı şekillerde tanımlar ve kutlar. Birçok farklı yaşam biçiminin, ritüelinin, sembolünün ve düşünme tarzının olduğu bu gezegende, insanın düşündüğü ve akıl yürüttüğü şekiller, sadece biyolojik bir gerçeklik değil, aynı zamanda o kültürün derinliklerinde şekillenen bir olgudur. İnsan düşünen bir varlık mıdır? Bu sorunun cevabını ararken, sadece bireylerin zihinsel yetenekleri üzerine değil, aynı zamanda sosyal yapıları, kimlik oluşumlarını, ekonomik sistemleri ve toplumsal normları da incelemeliyiz. Çünkü düşünme, yalnızca bireysel bir süreç değil, kültürel bir yansıma olarak da varlık…

Soğuk Kaşık Ne İşe Yarar? Bir Felsefi Bakış Felsefe, insanın dünyayı ve kendini anlama çabasıdır. Evrende nereye ait olduğumuzu, neyi bilip neyi bilmediğimizi sorgulayan bir düşünsel yolculuktur. Peki ya basit bir nesne üzerinden yapılan düşünce deneyleri? Soğuk kaşık, gündelik yaşamda pek çok kişinin basit bir tedavi yöntemi olarak kullandığı bir objedir, ancak bu nesneye felsefi bir gözle bakıldığında, çok daha derin anlamlar ve sorular açığa çıkar. Soğuk kaşık ne işe yarar? Sadece fizyolojik bir etkiye mi sahiptir, yoksa bunun ötesinde bir anlam taşıyan bir nesne midir? Bu yazıda, soğuk kaşığın işlevini, etik, epistemoloji ve ontoloji perspektiflerinden tartışacağız. Soğuk Kaşık: Ontolojik…

Ünlüler Burun Kıllarını Nasıl Alıyor? Bir Tarihsel Perspektif İnsanlık tarihi, bedenin şekillendirilmesi, bakımı ve estetik algılarının evrimiyle şekillendi. Bir tarihçi olarak geçmişe bakarken, sadece büyük olaylar ve dönüşümler değil, aynı zamanda küçük, günlük yaşamın detayları da dikkate değer. Burun kılları, çok uzun süre boyunca gündelik yaşamda bir tabu ya da küçük bir detay olarak kaldı. Ancak günümüzde ünlülerin bile burun kıllarını almak için çeşitli yöntemler kullanması, bu basit konu üzerinden sosyal ve kültürel bir dönüşümün izlerini takip etmemize olanak tanıyor. Ünlülerin burun kılları, belki de ilk bakışta önemsiz gibi görünse de, estetik ve toplumsal normların nasıl değiştiğini anlamamıza yardımcı olabilir.…

Özsu Balık Ne İş Yapıyor? Edebiyatın Derinliklerine Bir Yolculuk Bir kelime, bazen bir kapı aralar. O kapı, bir dünya açar; bazen huzur, bazen kaos, bazen de hayal gücünün sonsuz vadilerine götürür. Edebiyat, işte bu kapıları aralama sanatıdır. Her sözcük, birer anahtar gibi bizi bilinçaltımıza, tarihe ve insana dair derinliklere taşır. Edebiyatçı, bir anlam avcısıdır. Her kelimenin, her cümlenin peşine düşer; bazen gözlemler, bazen semboller aracılığıyla dünyayı anlamaya çalışır. Peki, “Özsu Balık ne iş yapıyor?” diye sorsak, bu soru sadece bir iş tanımından mı ibaret olur, yoksa edebiyatın derinliklerinde farklı bir anlam mı taşır? Bu yazıda, Özsu Balık’ın işini, farklı edebi…

Kebap Yanında Hangi Mezeler Gider? Mezeler, Toplumsal Cinsiyet ve Çeşitlilik İstanbul’da yaşıyorum, her gün milyonlarca insanın iç içe geçtiği, farklı kökenlerden ve kültürlerden gelen insanların buluştuğu bir şehirde. Sokakta yürürken, toplu taşımada bir şekilde yan yana geldiğimizde, genellikle daha önce görmediğimiz bir kişiyle bir anlık bir etkileşimde bulunuyoruz. Bugünlerde en çok düşündüğüm şeylerden biri de, toplumda gündelik yaşamda en basit şeylerin dahi toplumsal cinsiyet ve çeşitlilik üzerine ne tür etkiler yaratabileceği. “Kebap yanında hangi mezeler gider?” gibi sıradan görünen bir sorunun, aslında toplumsal yapılarla nasıl ilişkili olduğuna bakmak, belki de bizim her gün karşımıza çıkan bu tür küçük sorulara daha…